Бэлгийн эрт бойжилтын нарийвчилсан оношилгоо, эмчилгээ

Хүүхдийн бэлгийн эрт бойжилтын нарийвчилсан оношилгоо, эмчилгээ

Түнтүн хүүхдийн эмнэлэг таны хүүхдийн эрүүл өсөлт хөгжлийн аялалд үргэлж хамт байх болно. Pediatric Nephrology

Бэлгийн эрт бойжилт гэж юу вэ?

Бэлгийн эрт бойжилт гэдэг нь хүүхдийн өсөлтийн явцад

шилжилтийн насны шинж тэмдгүүд хэвийн хугацаанаасаа хэт эрт эхлэхийг хэлдэг. Хэрэв шилжилтийн нас хэт эрт эхэлбэл:

• Ясны өсөлтийн бүс эрт хаагдах
• Өсөлтийн хурд гаднаа хурдан мэт харагдах боловч
• Эцсийн өндөр нь харин ч намхан болох эрсдэлтэй байдаг. Бэлгийн эрт бойжилтыг оношлоход “эрт эхэлсэн” гэхээсээ илүүтэйгээр, тухайн үйл явц нь бодит байдал дээр үнэхээр явагдаж байгаа эсэхийг үнэн зөвөөр тодорхойлох нь хамгийн чухал юм. Түнтүн хүүхдийн эмнэлэг нь таны хүүхдийн өсөлтийн хурд, чиг хандлагыг нарийвчлан үнэлж, зөвхөн зайлшгүй шаардлагатай тохиолдолд л дараагийн шатны арга хэмжээг авдаг.

Бэлгийн эрт бойжилтыг

эрт оношлох нь яагаад чухал вэ?

• Ясны өсөлтийн бүс нэг л хаагдсан бол дахин нээгддэггүй.
• Анхан шатанд гадаад шинж тэмдгүүд төдийлөн сайн анзаарагддаггүй тул анзаарахгүй өнгөрөх магадлалтай. Цаг алдалгүй, зөв үнэлгээ хийснээр ямар нэгэн эмчилгээ шаардлагагүйгээр зөвхөн ажиглах төдийд л хангалттай тохиолдлууд ч маш их байдаг. Тиймээс бэлгийн эрт бойжилтын үед яаран эмчилгээ эхлэхээс илүүтэйгээр, үнэн зөв оношилгоо хийх нь хамгийн нэгдүгээрт тавигддаг.

Бэлгийн эрт бойжилтын үндсэн шинж тэмдгүүд

Хүүхэд бүрд илрэх шинж тэмдэг харилцан адилгүй байж болох ч, ерөнхийдөө дараах өөрчлөлтүүд ажиглагддаг. Охидын хувьд Хөхний хөгжил үе тэнгийнхнээсээ эрт эхлэх / Гэнэт огцом өсөж, хурдан өндөр болох / Хөлсний үнэр өөрчлөгдөх, батга гарах / Анхны сарын тэмдэг эрт ирэх / Үтрээнээс цагаан юм гарах, ялгадас ихсэх / Бэлэг эрхтэн болон сугаар үс ургаж эхлэх Хөвгүүдийн хувьд Төмсөг болон бэлэг эрхтний хөгжил эрт явагдах / Үе тэнгийнхнээсээ гэнэт огцом өсөх / Биеийн үсжилт нэмэгдэх, дуу хоолой бүдүүрэх, батга гарах / Хөвчрөх, нойрон дунд үрийн шингэн ялгарах (нойтон зүүд) зэрэг шинжүүд илрэх ※ Хүүхдийн ердийн биеийн онцлог эсвэл түр зуурын өөрчлөлтөөс ялгаж салгаж, зөв оношлох шаардлагатай.

Нарийвчилсан оношилгоо болон үнэлгээ хийх

үйл явц

Бэлгийн эрт бойжилтыг тогтоох нарийвчилсан шинжилгээ нь зүгээр л олон төрлийн шинжилгээ авах гэсэн зорилготой биш, харин тухайн хүүхдэд үнэхээр эмчилгээ шаардлагатай эсэхийг маш няхуур үнэлэх үе шаттай үйл явц юм. Хүүхэд бүрд ижил шинжилгээ хийдэггүй бөгөөд эхний шинжилгээний хариуг үндэслэн дараагийн шатны шинжилгээг хийх эсэхийг шийддэг.

• Хамгийн анхан шатны суурь шинжилгээнүүдээс эхэлнэ.
• Шаардлагагүй бол дараагийн шатны шинжилгээг хийхгүй.
• Олон төрлийн шинжилгээний үр дүнгүүдийг нэгтгэн, цогцоор нь үнэлдэг.

Шинжилгээ хийх болон оношлох дараалал

Таны хүүхдийн шинжилгээ дараах үе шаттайгаар явагдана.

STEP 01. Нэмэлт шинжилгээ шаардлагатай эсэхийг тодорхойлох

Ясны өсөлтийн бүсний шинжилгээний хариуг үндэслэн хүүхдийн ясны нас бодит наснаасаа хэр түрүүлж явааг хамгийн түрүүнд шалгана.

Үе тэнгийнхнийхээ хэвийн хэмжээнд байгаа бол

→ Нэмэлт шинжилгээ хийхгүйгээр цаашид хянах

Хэвийн хэмжээнээс хурдан явагдаж байгаа бол

→ Дараагийн шатны шинжилгээг хийх

STEP 02. Цусны шинжилгээ болон ЭХО-гоор нарийвчилсан үнэлгээ хийх

Цусны шинжилгээ болон ЭХО (хэт авиан шинжилгээ)-г хавсарч хийн, өсөлт болон шилжилтийн насны өөрчлөлттэй холбоотой байдлыг цогцоор нь үнэлэх үе шат юм.

Цусны шинжилгээ

Өсөлт болон шилжилтийн настай холбоотой дааврын төвшин, эрүүл мэндийн ерөнхий байдлыг үнэлэх

ЭХО шинжилгээ

Өсөлт, хөгжилтэй холбоотой дотоод эрхтний төлөв байдлыг шалгах

Онцгой өөрчлөлт, эмгэг илрээгүй бол

→ Эмчилгээ хийхгүй бөгөөд явцыг ажиглах

Нэмэлт үнэлгээ шаардлагатай бол

→ Өсөлт болон шилжилтийн насны үйл явцыг нэгтгэн дүгнэх

Шинжилгээний хариуг дүгнэх шалгуур

Бэлгийн эрт бойжилт гэж оношлох, цаашлаад эмчилгээ хийх эсэхийг зөвхөн ганцхан төрлийн шинжилгээний хариунд үндэслэн шийддэггүй. Дараах нөхцөлүүд давхар батлагдсан тохиолдолд л эмчилгээний талаар авч үздэг.

• 1 Ясны өсөлтийн хурд хэвийн үеэсээ хурдассан байх
• 2 Шилжилтийн насны дааврын идэвхжил илэрхий явагдаж байх
• 3 Бодит бие бялдрын хөгжил эрчимтэй явагдаж байна гэж дүгнэгдэх

Бэлгийн эрт бойжилтын эмчилгээний талаарх мэдээлэл

Бэлгийн эрт бойжилтын эмчилгээ нь хүүхэд бүрд шаардлагатай байдаггүй. Хүүхдийн цаашдын өсөлтөд сөргөөр нөлөөлөх эрсдэлтэй гэж үзсэн тохиолдолд л эцэг эх, асран хамгаалагчдад дэлгэрэнгүй тайлбарласны үндсэн дээр маш нухацтайгаар шийдвэр гаргадаг. Бэлгийн эрт бойжилтын тарианы эмчилгээ гэж юу вэ?

• Энэхүү эмчилгээ нь хэт хурдассан шилжилтийн насны үйл явцыг түр хугацаанд саатуулж, ясны өсөлтийн бүс хэт эрт хаагдахаас сэргийлэн, хүүхдийн өсөх боломж болон эцсийн өндрийг хамгаалах зорилготой эмчилгээ юм.
• Шилжилтийн насны дааврын хэт их ялгарлыг зохицуулна.
• Ясны өсөлтийн бүсийн хаагдах хурдыг сааруулна.
• Эмчилгээг зогсоосны дараа шилжилтийн нас хэвийн үргэлжлэх боломжтой.
• Шилжилтийн насыг устгах, үгүй хийх эмчилгээ бус, харин хурдыг нь тохируулж, зөв цагт нь явуулах эмчилгээ юм. Эмчилгээнд хамрагдахыг зөвлөдөг тохиолдлууд
• Ясны өсөлтийн хурд хэвийн хэмжээнээс хэт түрүүлж яваа үед
• Шилжилтийн насны дааврын идэвхжил шинжилгээгээр тодорхой батлагдсан үед
• Энэ байдал хэвээр үргэлжилбэл эцсийн өндөр хэт намхан болох эрсдэлтэй үед
• Зөвхөн биеэр өндөр байх, эсвэл нэг удаагийн шинжилгээний үзүүлэлт төдийд үндэслэн эмчилгээ хийх шийдвэр гаргадаггүй. Тарианы эмчилгээний үйл явц
• Тогтсон давтамжтайгаар тарианы эмчилгээг хийнэ.
• Эмчилгээний үргэлжлэх хугацаа болон давтамжийг тухайн хүүхдийн онцлогоос шалтгаалан тусгайлан тогтооно.
• Эмчилгээний явцад өсөлтийн хурд, ясны насны өөрчлөлт болон хүүхдийн биеийн ерөнхий байдлыг тогтмол хянаж үнэлнэ.
• Тарианы эмчилгээг зөвхөн шаардлагатай хугацаанд л хийдэг.
• Хүүхдийн өсөлтийн явцыг ажиглан эмчилгээг зогсоох хугацааг хамтран шийдвэрлэх бөгөөд эмчилгээ зогссоны дараа хэвийн шилжилтийн нас дахин үргэлжлэх болно. Эцэг эхчүүддээ хандаж хэлэхэд
• Бэлгийн эрт бойжилтыг оношлох үйл явцад хамгийн чухал зүйл бол “хурдан эмчлэх” бус, харин “үнэн зөвөөр тодорхойлон оношлох” юм.
• Шинжилгээний хариунаас хамааран эмчилгээ шаардлагагүй, зөвхөн хянах төдийд л хангалттай байх тохиолдол олон байдаг бөгөөд явцыг тогтмол ажиглах нь мөн л нэг төрлийн чухал эмчилгээ юм.
• Түнтүн хүүхдийн эмнэлэг нь өндөр нарийвчлалтай үнэлгээнд тулгуурлан, таны хүүхдэд зөвхөн хамгийн хэрэгтэй, зайлшгүй шаардлагатай оношилгоо, эмчилгээг л санал болгох болно.